نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

چکیده

مسئله تعلیم (پداگوژی) هر روزه قرابت بیشتری با تعریف مطالعات فرهنگی می‌یابد. مدرسان باید تعریف تعلیم را گسترده سازند تا بتوانند از مرز محدود آموختن فنون و روش‌ها فراتر روند. (ژیرو،1385) می خواهم در این گفتار «تصور جمعی غالب» که در فضای آموزشی دانشگاه‌های ما از آموزش نظریه‌ها وجود دارد واکاوی کنم و نشان دهم «آموزش نظریه ها» به ویژه نظریه‌های فرهنگی چه چیزهایی نیست و چه چیزهایی باید یا می‌تواند باشد. امروزه محققان «درس پژوهی» نشان داده اند که تدریس و یادگیری هر دانشی به مجموعه وسیعی از عوامل بستگی دارد. آموزش نظریه‌های فرهنگی را نوعی «تمرین فکری» می‌دانم. در این تمرین کردن ما انواع تمرین‌های انسانی و فکری را تجربه می‌کنیم. این تمرین‌ها را با توجه به تجربه‌ای که از آموزش و یادگیری «نظریه‌های مطالعات فرهنگی» دارم در چهار مقوله متمایز طبقه بندی می‌کنم: «تمرین نظری»، «تمرین اخلاقی»، «تمرین شناختی»، و نهایتا «تمرین عاطفی». این رویکرد به آموزش نظریه فرهنگی ریشه در این واقعیت دارد که نظریه فرهنگی آن گونه‌ای که تاکنون تکوین و توسعه یافته است همواره در کنار هدف‌های شناختی و معرفتی، اهداف سیاسی، اخلاقی و زیبایی شناختی ویژه‌ای را دنبال کرده است.

کلیدواژه‌ها

 

-   آرنت، هانا (١٣٩٢)وضع بشر، ترجمه مسعود علیا، تهران: ققنوس

-   آندره میلنر و جف براویت (١٣٩٢) درآمدی بر نظریه فرهنگی معاصر، ترجمه جمال محمدی، تهران: ققنوس.

-   ابراهیم طلایی، بدری شاه طالبی، سعید شریفی و علی رشیدپور (١٣٩٢)درآمدی بر مفاهیم و نظریه‌های فرهنگی، دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان.

-   استوری، جان (١٣٨٩) مطالعات فرهنگی درباره فرهنگ عامه، ترجمه حسین پاینده، تهران: آگاه

-   بارکر، کریس (١٣٩٠) مطالعات فرهنگی: نظریه و عمل، ترجمه مهدی فرجی و حمیده نفیسی. پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.

-  بستان، حسین (1394) نظریه‌سازی دینی در علوم اجتماعی، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.

- ین، کن، (١٣٨٩) ویژگیهای اساتید برتر، ترجمه امیر محمد حاجی یوسفی و مژگان جبلی، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.

-بومودور بوریج، ویلیام (1386) هنر تحقیق علمی، ترجمه محمد تقی فرامرزی، نشر مازیار.

-انسون، پل (1391) روشنفکران، ترجمه جمشید شیرازی، نشر فروزان روز.

جلائی پور، حمیدرضا (1387) «با نظریه‌های گوناگون جامعه‌شناسی چگونه روبرو شویم؟»نامه علوم اجتماعی، دوره 16، شماره پیاپی 33. صص: 99-130.

- ووئل، شارون( 1382) ده پرسش از دیدگاه جامعه‌شناسی، ترجمه منوچهر صبوری، تهران: نشر نی، چاپ سوم، ص ۷-۲۶.

- خاکباز، عظیمه (1390) «تبیین دانش محتوایی_تربیتی در برنامه درسی آموزش عالی و بهره‌گیری از آن برای مطالعه برنامه درسی تربیت مدرس دانشگاه(مطالعه موردی: رشته ریاضی)»، رساله دکتری. دانشگاه علامه طباطبائی.

-انایی فرد، حسن (1389) «تحلیلی بر موانع تولید دانش در حوزه علوم انسانی: رهنمودهایی برای ارتقای کیفیت ظرفیت سیاست ملی علم ایران»، فصلنامه علم و فناوری، 1388؛ سال دوم شماره 1: 1-16.

-ریدا، ژاک (19 آذر 1393) «اصل دلیل: دانشگاه در چشم شاگردانش»، ترجمه جواد مومنی، منتشرشده در وب سایت فرهنگ امروز به آدرس زیر:

http://farhangemrooz.com/news/25874

-وبونو، ادوارد (1382) من درست می‌گویم تو غلط، ترجمه پوراندخت مجلسی، نشر سپیده سحر.

-   دیورینگ، سایمون (1382) مطالعات فرهنگی، ترجمه نیما ملک محمدی و شهریار وقفی پور، تهران: انتشارات تلخون.

-   ذکایی، محمد سعید و اسماعیلی، محمد جواد (1393) جوانان و بیگانگی تحصیلی و دانشگاهی، تهران، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.

-   رضا صالحی امیری )1392)مفاهیم و نظریه‌های فرهنگی، تهران: ققنوس.

-رضایی، محمد، کاظمی، عباس و ناظرفصیحی، آزاده (1390) «مطالعات فرهنگی و آینده علوم اجتماعی در ایران»، فصلنامه برگ فرهنگ، شماره 23. صص 36-59.

-وجک، کریس (1390) مطالعات فرهنگی، ترجمه پرویز علوی، نشر ثانیه.

-یرو، هنری )1385 («مطالعات فرهنگی و آموزش: از همسایگی تا همکاری»، ترجمه اسماعیل یزدان پور. انتشار یافته در وب سایت زیر:

http://www.oocities.org/yazdanpour/giroux.htm

شومیکر، پاملاچی و تانکارد، جیمیز ویلیام و ال لاسروسا، دومینک (1387) نظریه‌سازی در علوم اجتماعی، ترجمه محمد عبداللهی، تهران: جامعه‌شناسان.

-          فریره، پائولو (1358)  آموزش ستمدیدگان، ترجمه احمد بیرشک و سیف الله داد، تهران: انتشارات خوارزمی.

-         فروم، اریک (1393) داشتن یا بودن، ترجمه اکبر تبریزی، انتشارات مروارید.

-          فیلیپ اسمیت (1387) درآمدی بر نظریه فرهنگی، ترجمه حسن پویان، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

-         لاهیر، برنارد (2012) «مجموعه گفتگوهای رادیو فرانس کولتور با صاحبنظران درباره بوردیو»، ترجمه بهناز خسروی، منتشر شده در سایت انسان‌شناسی و فرهنگ:

http://anthropology.ir/article/29902

-         مک دونالد، دیوید و اشنبرگر، اسکات (1387) «مبانی تحقیق علمی و نظریه‌سازی در نظریه‌پردازی: مفاهیم و استلزامات»، انتشارات پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.

-         مولهرن، فرانسیس (1375) سیاست مطالعات فرهنگی، ترجمه پرویز بابایی، در کتاب پسامدرنیزم در بوته نقد، گزینش و ویرایش خسرو پاشا، تهران: انتشارات آگه.

-یتوگ، دنیس (1393) یادگیری نظریه‌پردازی؛ استراتژی چهار مرحله‌ای، ترجمه نعمت الله عاملی، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.

-          میرزایی، حسین، «معرفی کتاب فلاکت آدم‌ها»، منتشر شده در سایت «انسان شناسی و فرهنگ»:

http://anthropology.ir/node/4310

-         یتگنشتاین، لودیگ (1380) پژوهشهای فلسفی، مترجم فریدون فاطمی، با مقدمه بابک احمدی. تهران: نشر مرکز.

-         ویلهلم دیلتای (1392) به فهم درآوردن جهان انسانی، ترجمه منوچهر صانعی دره بیدی، نشر ققنوس.

-         هایدگر، مارتین (1390)چه باشد آنچه خوانندش تفکر؟، مترجم: سیاوش جمادی، تهران: نشرققنوس. چاپ دوم.

-     Alan Wolfe(1991) . Whose Keeper? Social Science and Moral Obligation. University of California Press.

-    Collins, Randall.(1998) The Sociology of Philosophies: A Global Theory of Intellectual Change .Belknap, Harvard University Press.

-    Edward de Bono (1991)I Am Right, You Are Wrong: From This to the New Renaissance: From Rock Logic to Water Logic, Penguin Books.

-     Swedbrg, Richard (2010). From Theory to Theorizing. Perspectives: No. 2.

-    Weick, Karl. 1989. Theory Construction as Disciplined Imagination. Academy of Management Review, 14(4), 516-531.