نویسندگان

1 گروه علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

2 کارشناسی ارشد مردم شناسی، دانشگاه تهران

3 دکتری مردم‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران؛ تهران، ایران.

چکیده

 



از دیرباز و در جوامع مختلف، صاحبان هویت‌های گوناگون، شیوه‌های متنوعی را و به‌منظور نمایش این هویت‌هـا در زندگی خود به کار مـی‌گرفته‌اند. با تأمل در فرهنگ‌هـای گوناگون می‌توان به حفظ، نگهداری و انتقال آنها از طرق گوناگون اشاره نمـود. در این میان، موزه‌ها مکان‌هـایی معنادار برای ارائه و نمایش هویت فرهنگی هستنـد که به صورتی نمادین عمل مـی‌کنند. از سویی، فرهنگ‌های گوناگون، متاثر از نوعی جهانی‌شدنِ یک‌رنگ‌کننده که آن‌ها را تحت الشعاع قرار داده، در تکاپویی پر جنب و جوش به‌منظور تمایزبخشی میان خود و دیگری-ها افتاده‌اند. بنابراین و با توجه به اهمیت مقولة فرهنگ در جامعة ایرانی، این پژوهش در پی پرداختن به این موضوع در چارچوب پیشینه و ادبیات موجود در انسان‌شناسی و مشخصاً حوزة مربوط به انسان‌شناسی موزه است. از این رو، مقالة حاضر با الهام از این ادبیات و با اتخاذ روش مردم‌نگاری، تلاشی به‌منظور فهم نقش موزه‌ها در ارتباط بین هویت قومی و ملی (فرا قومی) با توجه به معنای تجربیات زیستة بازدیدکنندگان موزه‌های مورد مطالعه در شهرستان‌های زابل و زاهدان می‌باشد. یافته‌های به‌دست آمده در قالب پنج مضمون عمده و یک هستة مرکزی ارائه گردیده‌اند. پنج مضمون عمده عبارتند از: کسب دانش و آگاهی تاریخی، تشدید حس تعلق خاطر قومی- ملی، تقویت منزلت قومی- ملی، تقویت خودآگاهی و خودباوری قومی- ملی، و زیبایی‌شناسی قومی- ملی. هستة مرکزی که کل روایت ارائه‌شده بر آن دلالت می‌نماید نیز، به تولید، بازتولید و بازنمایی هویت قومی- ملی در موزه ارجاع دارد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

عنوان مقاله [English] Museums and Identity Questions: Visiting the Zabol Museum of Anthropology and the Museum of Southeast Iran in Zahedan

نویسندگان [English]

  • Mohammad Osman Hosseinbor 1
  • Tayebeh Kuchekzaee 2
  • Behrouz Roustakhiz 3

1 Social Sciences Department, Faculty of Literature and Humanities, University of Sistan and Baluchestan, Zahedan, Iran

2 M. S. of Anthropology. University of Tehran

3 PhD in Anthropology, Faculty of Social Sciences, University of Tehran; Tehran, Iran.

چکیده [English]

For a long time and in different societies, the owners of various identities have used a variety of ways to represent these identities in their lives. By thinking in different cultures, it is possible to preserve, maintain and transfer them in various ways. In the meantime, museums are meaningful places to present cultural identity that act symbolically. Various cultures, influenced by a kind of monochrome maker globalization, have been fallen in a vibrant roam to differentiate between themselves and others. Therefore, and given the importance of the category of culture in Iranian society, this research seeks to address this issue within the framework of the history and literature in the field of anthropology, and specifically the field of anthropology of the museum. Therefore, the present article inspired some concepts of phenomenological approach and by adopting the method of ethnography, is an attempt to understand the role of museums in the relationship between ethnic and national (trans-ethnic) identity with regard to the meaning of the experiences of visitors of museums in the cities of Zabol and Zahedan. The findings are presented in the form of five major themes and a central core. The five main themes are: the acquisition of historical knowledge and knowledge, the strengthening of the ethnic-national attachment, and the strengthening of ethnic-national dignity, the strengthening of self-awareness and ethnic-national self-esteem and ethnic-national aesthetics. The central core to which the entire narrative implies also refers to the production, reproduction and representation of the ethnic-national identity in the museum.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Museum
  • ethnic identity
  • Baluch
  • Sistani
  • Sistan and Baluchestan

 

بوردیو، پیر (1390). تمایز؛ نقد اجتماعی قضاوت­های ذوقی. ترجمة حسن چاوشیان. تهران: ثالث.

چقلوند، محمد؛ کوشکی، رضا (1394). «موزه­ها و هویت­ها، تحلیلی مردم­شناختی از بازدید موزه». مجلة انسان­شناسی؛ سال سیزدهم، شمارة 23: صص 92- 72.

روستاخیز، بهروز؛ آذرشب، عطیه (1396). «تأملی بر رهیافت تفهمی- تفسیری در روش­شناسی انسان­شناختی». مجلة پژوهش­های تاریخی، اجتماعی و سیاسی؛ سال اول، شمارة 2: صص 78- 69.

فرانکل، ویکتور (1393). انسان در جستجوی معنای غایی. ترجمة احمد صبوری. تهران: آشیان.

فکوهی، ناصر (1388). تاریخ اندیشه و نظریه­های انسان­شناسی. تهران: نی.

فیسک، روبرت (1386). «این مرگ تاریخ است». ترجمة گروه مترجمان. مجلة سیاحت غرب؛ شمارة 52: صص 45- 42.

نفیسی، نوشین­دخت (1390). موزه­داری. تهران: سمت.

Bourdieu P, Darbel A, Schnapper D (1997). The Love of Art: European Art Museums and Their Public (C Beattie and N Merriman, Trans). Cambridge: Polity Press.

Braun V and Clarke V (2006). Using Thematic Analysis in Psychology. Qualitative Research in Psychology 3 (2): 77 – 101.

Creswell, John W (2007). Qualitative inquiry and Research design: Choosing among five approaches. California: Sage Publications.

Creswell J W (2011). Research Design: Qualitative, Quantitative and Mixed Methods Approaches. London: Sage.

Falk J H, Dierking L D (2013). Museum Experience Revisited. Walnut Creek, CA: Left Coast Press.

Henare A , Holbraad M and Wastel S (2007). Thinking Through Things: Theorising Artefacts Ethnographically. UK: Taylor and Francis.

Henning M (2006). Museums, Media and Cultural Theory. Maidenhead: Open University Press.

Holbraad M (2011). Can The Thing Speak? London: University College London.

Hooper-Greenhill E (1994). Museums and their Visitors. London: Routledge.

Karp L and Lavine S (1991). Exhibiting Cultures: The Poetics and Politics of Museum Display. Washington: Smithsonian Institution Press.

Macdonald S (2011). A Companion to Museum Studies. US: Blackwell.

Mason R (2005). Museums, Galleries and Heritage Sites of Meaning Making and Communication. In G Corsane (Ed.), Heritage, Museums and Galleries: An Introductory Reader (Pp. 200-2015). London and New York: Routledge.

Message K (2013). Museums and Social Activism: Engaged Protest. New York: Routledge.