نویسندگان

1 استادیار دانشگاه علامه طباطبایی، گروه ارتباطات

2 پژوهشگر

چکیده

 



خانواده بستری مناسب برای شناخت ارزش‌ها و روند تغییر آنها در طی زمان است، نمونه‌ای خرد از جامعة کلان که به واسطة آن اولویت‌های ارزشی و ترجیحات رفتاری در دوره‌ای خاص، فهم می‌گردد. با این هدف، مقالة حاضر، سبک زندگی خانوادگی به نمایش درآمده در فصل نخست سریال کیمیا را با تمرکز بر الگوی مصرف مورد بررسی قرار می‌دهد تا از این رهگذر، چگونگی بازنمایی ساختار طبقاتی در دوره پیش از انقلاب اسلامی را نشان دهد. یافته‌های این مقاله مبتنی بر نشانه‌شناسی سه‌گانة کاودری- سلبی، بارت و فیسک، عناصر بصری و روایی متن را مورد تحلیل قرار می‌دهد. نتایج حاکی از آن است که در این بازنمایی طبقة متوسط با سه عنصر «مذهب»، «سنت» و «فرهنگ» پیوند خورده، به این ترتیب از طبقة بالای «فرادست، منفعت‌طلب و قدرتمند» متمایز می‌شود. این بازنمایی، «ارزش‌های ایدئولوژیک» را به نفع «ارزش‌های اقتصادی» برجسته می‌نماید و پیشگامی طبقة متوسط را در جنبش مردمی، موجه می‌سازد.

کلیدواژه‌ها

اخوی، احمد(1380) اقتصاد کلان، تهران: شرکت چاپ و نشر بازرگانی، 1380، ص 151.

اموت، ترزا(1386) طبقه در فرهنگ اندیشة انتقادی: از روشنگری تا پسامدرنیته، مایکل پین(ویراستار)، ترجمة پیام یزدانجو، تهران: مرکز.

امینی، م؛ محسنیان راد، م؛ کیمیاگر، س.م و امیدوار، ن(1386) آگهی‌های تلویزیونی، کودکانمان را به مصرف چه خوراکی‌هایی تشویق می‌کنند؟» مجلة علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران، 2(1).

انتشارات سورة مهر(1392) از روی دست رمان نویس(تنظیم مجموعه مصاحبه‌هایی باادوارد مورگان فورستر، ارنست همینگوی، ویلیام فاکنر، آلدس هاکسلی و ژرژ سیمنون)ترجمة محسن سلیمانی، تهران.

اندرو میلنر و جف براویت( 1387) ‌درآمدی برنظریه فرهنگی معاصر، ترجمه جمال محمدی‌، تهران‌: نشر ققنوس.

ای. بیو، فرانک(1369) فرهنگ واژه‌های فیلم، ترجمة بیژن اشتری، تهران: سحاب.

آزاد ارمکی، تقی(1385) جامعه‌شناسی خانواده ایرانی، تهران: سمت.

بحرانی، محمد حسین(1388) طبقة متوسط و تحولات سیاسی در ایران معاصر(1320- 1380)، تهران: آگاه.

بودریار، ژان (1380)فرهنگرسانه‌هایگروهی،ترجمة شیده احمدزاده، مجله ارغنون، 183- 124.

بوردول، دیوید و تامسون، کریستین(1393) هنر سینما، ترجمه فتاح محمدی، تهران: نشر مرکز، چاپ یازدهم.

شالباف، عذرا (1385)بررسیتأثیرتحصیلاتزنبرتوزیعقدرتدرخانواده، پایان‌نامة کارشناسی ارشد، رشتة جامعه‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی: واحد علوم تحقیقات.

شهابی، محمود(1391) سبک‌های زندگی جهان‌وطنانه در میان جوانان ایرانی و دلالت‌های سیاسی آنها در الگوهای سبک زندگی ایرانیان، صص: 73-35 تهران: پژوهشکده تحقیقات راهبردی، گروه‌پژوهش‌های فرهنگی و اجتماعی، چاپ دوم.

ضیمران، محمد (1382)درآمدیبرنشانه‌شناسیهنر، تهران: نشر قصه.

فاضلی، نعمت‌الله و خالدیان، اقبال(1391) بازنمایی سبک زندگی طبقة متوسط در سریال‌های تلویزیونی، مطالعة موردی سریال«مرگ تدریجی یک رویا»، فصلنامه رسانه، شمارة 88 ،تهران: دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها.

فاضلی، محمد (1382) مصرف و سبک زندگی، قم: انتشارات صبح صادق.

فلچر، بن(1381) کار، فشار روانی، بیماری و امید به زندگی، ترجمة  ابوالقاسم نوری و عباسعلی پورخاقان، اصفهان: انتشارات دانشگاه اصفهان.

فیسک، ج(1386) درآمدی بر مطالعات ارتباطی، ترجمة مهدی غبرایی، تهران: دفتر مطالعات و توسعة رسانه‌ها.

قدیری اصل، باقر(1379) کلیات علم اقتصاد، تهران: مرکز نشر سپهر. ص 274.

کالکر، رابرت(1384) فیلم، فرم و فرهنگ(ترجمه بابک تیرابی)، تهران: بنیاد سینمایی فارابی.

کسل، فیلیپ (1383) چکیده آثار آنتونی گیدنز، ترجمه حسن چاوشیان، تهران: انتشارات ققنوس.

کوثری، مسعود و عسکری سید احمد: بازنمایی خانواده ایرانی از منظر روابط جنسیتی و نسلی در آگهی‌های تلویزیونی، فصلنامه تحقیقات فرهنگی ایران، دورة هشتم، شماره 4 زمستان 1394، صص: 26-1.

گورویچ, ژرژ(1352) مطالعه درباره طبقات اجتماعی, فکر طبقه اجتماعی از مارکس تا امروز، ترجمه باقر پرهام، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.

گیدنز، آنتونی (1381) جامعه‌شناسی،ترجمة منوچهر صبوری، تهران: نشر نی.

گیل. د(1384) الفبای ارتباطات، ترجمه ر. کریمیان، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.

لاجوردی، هاله(1376) ساختارقدرتخانواده ،پایان‌نامة کارشناسی ارشد، دانشکدة علوم اجتماعی، دانشگاه تهران.

لیپست, اس.ام(1381) جامعه‌شناسی قشرها و نابرابری‌های اجتماعی، ترجمه جواد افشار کهن، مشهد: نشر نیکا

محتشم دولتشاهی، طهماسب (1384) نظریه‌ها و سیاست‌ها در اقتصاد کلان، تهران، ویستار، ص 145.

معینی‌فر، حشمت‌الله و محمدخانی، نجمه(1390) بازنمایی الگوی مصرف یک خانواده آمریکایی: سیمسون‌ها در اوقات فراغت، فصلنامة تحقیقات فرهنگی، دوره چهارم، شماره 1، تهران: پژوهشکدة مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری.

مک کوئیل، دنیس (1382). درآمدی بر نظریه‏ارتباطات جمعی، ترجمه پرویز اجلالی، تهران: مرکز مطالعات و پژوهش‏های رسانه‌ها.

مهدی‌زاده، سید محمد(1389) نظریه‌های رسانه، اندیشه‌های رایج و دیدگاه‌های انتقادی، تهران: همشهری.

وبر، ماکس(1385)اخلاق پروتستانی و روح سرمایه‌داری، ترجمة عبدالکریم رشیدیان و پریسا منوچهری کاشانی، تهران: شرکت انتشارات علمی فرهنگی، چاپ سوم.

وبلن، تورشتاین (1383) نظریه طبقه تن‌آسا، ترجمه فرهنگ ارشاد، تهران: نشر نی.

هیل، جان(1381) پسامدرنیسم و فیلم، ترجمة الهه دهنوی، فصلنامه ارغنون، 20.

Bourdieu, P. (1984) Distinction: A Social Critique of the Judgment of Taste. Rutledge. - Cambridge Dictionary (2006).

Lash, S. &. J. Urry (1987) The End of Organized Capitalism. Cambridge: Polity.

Abbotte. P (1993) Sociology (feminist perspective). London: Rutledge.

Collins English Dictionary – Complete and Unabridged © HarperCollins Publishers, 2003.

Giddens,A(1991) Modernity and self Identity, Cambridge: polity.

Good, W., J. (1963). World Revolution and Family Pattern.  New York: Free Press.

  1. Hall, Stuart (2003) Representation, Sage publication

Hall. S(1997) Representation: cultural Representation and Signifying Practices. London:Sage

Olson, D. (1999) The measurement of family power by self report & behavioral methods. Journal of Marriage and the Family, 31, 545-550.

rican Heritage® Dictionary of the English Language, Fifth Edition. Copyright © 2016 by Houghton Mifflin Harcourt Publishing Company. Published by Houghton Mifflin

Rojek, chris(2003)Stuart Hall. Cambridge: polity Publication.

Scot, john,( 2006) sociology: the key concepts, London and new york: Routledge.

Sobel, M (1981) Lifestyle and Social Structure: Concepts, Definitions, and Analyses. Academic Press.